efekt-aureoli

Co to jest Efekt Aureoli i na czym polega?

Efekt Aureoli (inaczej Efekt Halo) dotyka każdego z nas przez całe życie. Pamiętasz bajki dla dzieci, w których głównym tematem były walki dobra ze złem? Jeżeli nie, to przypomnij sobie film, w którym widziałeś podobną sytuację np. w filmie akcji, westernie, horrorze lub science-fiction. Czarny charakter to pion trzymający większość bajek i filmów. Jak wygląda taki czarny charakter? Najczęściej od razu widać po nim, że jest zły. Świadczy o tym jego ubiór, wygląd, blizny na twarzy… Wyobraź sobie teraz dobry charakter. Taką postać widzimy jako dobrze wyglądającą, ubraną w jasne kolory, przyjemną osobę. Dlaczego? Najczęściej pozytywnej postaci przypisujemy dobre cechy, natomiast złemu charakter owi złe.

Co to jest Efekt Aureoli?

Jak już wspominaliśmy wcześniej, pozytywnej postaci w filmach lub bajkach przypisujemy dobre cechy: dobroć, sprawiedliwość, mądrość, szczerość lub rozwagę. Natomiast złemu charakterowi przypisujemy te negatywne cechy: złość, kłamstwo, głupotę lub brak sprawiedliwości. Wychodzi na to, że w normalnym życiu również często spotykamy się z Efektem Aureoli lub inaczej z Efektem Halo. Zjawisko to polega na automatycznym przypisywaniu różnym osobom, u których na pierwszy rzut oka widać dobrą cechę (np. przystojnemu mężczyźnie),  innych cech pozytywnych, natomiast tym negatywnie postrzeganym, nadajemy cechy negatywne. Załóżmy, że umiejętność gotowania jest dla nas dużą wartością, osobie, która umie gotować, przypiszemy również cechy dobre jak np. dobroć, mądrość, uczciwość. Jednak uroda i wygląd fizyczny są jednym z najważniejszych czynników wywołujących ten efekt w prawdziwym życiu. Innym czynnikiem może być zachowanie innych osób, ich przekonania i wyznawane wartości.

Jak ominąć w życiu Efekt Aureoli i lepiej oceniać ludzi?

Teraz już wiesz, jak działa Efekt Aureoli (Efekt Halo), więc możesz się ustrzec tego zjawiska. Jeśli następnym razem ktoś wywrze na Tobie pozytywne, dobre lub negatywne, złe wrażenie, to przypomnisz sobie o tym zjawisku. Zanim ocenisz kogoś jako sprawiedliwego, dobrego, godnego zaufania, doświadczonego lub wprost przeciwnie, postrzeżesz kogoś jako niekompetentnego, złego, niesprawiedliwego, to zweryfikuj swój osąd. Spróbuj lepiej poznać daną osobę, porozmawiaj z nim i na tej podstawie oceń danego człowieka. Jeśli osądziłeś na początku osobę jako godnego zaufania, to poszukaj obiektywnych wskaźników (np. przykładów w zachowaniu), świadczący cho tym, że osoba, którą oceniasz, posiada te cechy, które jej przypisujesz.

Efekt Golema, podobne zjawisko do Efektu Aureoli

Efekt Golema działa na podobnych zasadach, jak zjawisko opisane powyżej. Tylko dotyczy ono cech wyłącznie negatywnych. Jeśli np. ktoś niewłaściwie zachował się przy stole w Twoim towarzystwie, to stwierdzisz, że dana osoba jest niekulturalna i arogancka. Jeśli nie lubisz osób niekulturalnych, to dopiszesz towarzyszowi negatywne cechy. Tak wygląda Efekt Golema.